@article {145, title = {Het modelleren van subtiele fonetische informatie in een computationeel model van menselijke woordherkenning}, year = {2008}, publisher = {Nederlandse Vereniging voor Fonetische Wetenschappen}, address = {Utrecht, The Netherlands}, abstract = {

In de afgelopen jaren hebben verschillende psycholingu{\"\i}stische experimenten laten zien dat luisteraars al voor het einde van {\textquoteleft}ham{\textquoteright} weten of de spreker het broodbeleg bedoelt of het huisdiertje. Maar hoe komt het dat mensen " in ieder geval in het laboratorium " in staat zijn om de grenzen tussen woorden zo snel en trefzeker te vinden dat ze al verschil kunnen maken tussen de woorden {\textquoteright}ham{\textquoteright} en {\textquoteright}hamster{\textquoteright} voor het einde van de {\textquoteright}ham{\textquoteright}?

Het blijkt dat er subtiele fonetische informatie in het spraaksignaal zit die aangeeft of het einde van een woord in aantocht is of niet. Het is al langer bekend uit fonetisch onderzoek dat er in laboratoriumspraak (onder andere) subtiele verschillen in duur zijn die samenhangen met het aantal lettergrepen dat nog volgt tot aan het einde van het woord. Luisteraars blijken deze informatie dus te kunnen gebruiken tijdens het luisteren naar spraak. Maar hoe doen luisteraars dat nu eigenlijk?

Om een verklaring te vinden voor hoe mensen dat doen gebruiken wij in dit onderzoek een computermodel van de verwerking van spraaksignalen en de opslag van woorden in ons brein. De meest invloedrijke computationele modellen van auditieve woordherkenning kunnen echter deze subtiele fonetische informatie niet representeren en dus ook niet gebruiken tijdens woordherkenning. Wij presenteren een nieuw computationeel model, Fine-Tracker, dat dit wel kan. Fine-Tracker is een computermodel dat is ontwikkeld met gebruikmaking van technieken uit de automatische spraakherkenning en heeft net als automatische spraakherkensystemen echte spraak als input. Op deze manier slaat dit onderzoek een brug tussen de onderzoeksgebieden van de automatische spraakherkenning en de psycholingu{\"\i}stiek.

}, author = {Odette Scharenborg} }